İngiltere’den tartışmalı yasak: İsrail eleştirileri nedeniyle Dr. Elmasry’ye giriş engeli

İçişleri Bakanı Shabana Mahmood, Siyonist grupların yürüttüğü bir kampanyanın ardından, ABD merkezli İslami konuşmacı Dr. Shadee Elmasry’nin ülkeye girişini yasakladı. Söz konusu gruplar, Elmasry’nin direniş yanlısı ve İsrail karşıtı görüşlerine itiraz etmişti.

Göçmenlik yetkileri kapsamında alınan karar, Elmasry’nin Global Relief Trust adlı yardım kuruluşunun davetiyle Britanya’nın çeşitli şehirlerinde başlatmayı planladığı konuşma turuna günler kala geldi.

Karar, işgalci İsrail yanlısı siyasetçiler ve topluluk gruplarının Elmasry’nin geçmişte yaptığı açıklamalara ilişkin endişelerini gündeme getirmesinin ardından alındı. Özellikle 7 Ekim 2023’te Hamas’ın işgalci İsrail’e yönelik saldırılarından sonra yaptığı yorumlar eleştirilerin odağındaydı.

Eleştirmenler, Elmasry’nin sosyal medya paylaşımlarını ve derslerini işaret ederek, saldırıları meşru bir direniş olarak çerçevelediğini ve İsrail’in vahşet iddialarını sorguladığını ileri sürdü. Bu açıklamaları aşırıcı ve antisemitik olarak nitelendirdiler.

Elmasry ise Hamas’ı ya da aşırıcılığı desteklediğini reddederek, sözlerinin çarpıtıldığını savundu. Açıklamalarının uluslararası hukuka dayandığını, dini değil siyasi olarak Siyonizm karşıtı bir duruşu yansıttığını ve kendisini aşırıcı olarak yaftalama girişimlerinin İsrail eleştirisini susturmaya yönelik olduğunu ifade etti. Yasağın ardından konuşan bir İçişleri Bakanlığı sözcüsü şu açıklamayı yaptı: “Birleşik Krallık’ta nefret yayan veya aşırıcı fikirleri teşvik eden yabancı uyruklulara yer yoktur. Toplumlarımızı kışkırtmaya ya da bölmeye niyetli olanların ülkeye girişine izin verilmeyecektir.”

Şikâyetlerde atıf yapılan yorumlar arasında Elmasry’nin 8 Ekim 2023’te sosyal medyada yazdığı şu ifade yer aldı: “Gazze halkı 50 yıl sonra nihayet karşılık verdiğinde, herkes bu (gerçek ya da sahte) şok hâlinin içinde.”

Elmasry ayrıca şu ifadeyi kullandı: “Varsayımsal olarak bunun Hamas olduğu kabul edilse bile, meşru bir direniş hareketinin zaman zaman kınanabilir hatalar yapması ya da aşırılıklara kaçması düşünülebilir ve hatta beklenebilir. Bu durum, direnişlerinin ahlaki meşruiyetinden bir şey eksiltmez.”

Elmasry’nin bir vaazına ait video görüntülerinde ise şu sözleri söylediği görülüyor:
“Bugün 11 Eylül; Netanyahu ve Mossad’ın Amerikan halkını kandırarak Dünya Ticaret Merkezleri’ni yıktığı gün. Ve şu anda, eğer biraz olsun aklınız varsa, bunun baskın teori olduğunu—hatta teori bile değil, temelde gerçekler olduğunu—biliyorsunuz.”

Onun ülkeye alınmaması için kampanya yürütenler arasında işgalci İsrail yanlısı Muhafazakâr milletvekili Nick Timothy ve Antisemitizme Karşı Kampanya (Campaign Against Antisemitism) da yer aldı. Bu gruplar, Elmasry’nin Birleşik Krallık’ta bir tur düzenlemesine izin verilmesinin toplumsal gerilimleri körükleyebileceğini savundu.

Greater Manchester başta olmak üzere çeşitli bölgelerdeki Yahudi toplum kuruluşları, hükümetin kararını memnuniyetle karşıladıklarını belirterek, bunun kamu güvenliği ve toplumsal uyuma bağlılığın bir göstergesi olduğunu söyledi.

Shadee Elmasry’nin Yanıtı

Dr. Shadee Elmasry, New Jersey’den Amerikalı bir Müslüman akademisyen, eğitimci ve toplum lideridir. Çalışmalarını geleneksel İslami ilimlere ve topluma yönelik eğitim faaliyetlerine odaklamaktadır.

18 yaşında İslam’ı derinlemesine incelemeye başlayan Elmasry, Batı üniversitelerinde eğitim görmenin yanı sıra Mısır, Suudi Arabistan, Yemen, Fas ve Birleşik Krallık gibi ülkelerde âlimlerle çalıştı.

George Washington Üniversitesi’nden Din Çalışmaları alanında yüksek lisans, Londra Üniversitesi Doğu ve Afrika Çalışmaları Okulu’ndan (SOAS) İslam Çalışmaları alanında doktora derecesine sahiptir.

Elmasry; Yale, SOAS, Trinity College ve Hartford Seminary gibi kurumlarda ders verdi. Hâlen New Jersey’deki New Brunswick İslam Merkezi’nde Yerleşik Âlim ve Eğitim Direktörü olarak görev yapmaktadır.

Ayrıca, İngilizce konuşan kitlelere yönelik geleneksel İslami eğitim sunmayı amaçlayan Safina Society adlı kurumun kurucusu ve başkanıdır. Son dönemdeki bir konuşmasında hakkındaki suçlamalara değinen Elmasry, tartışmayı esasen siyasi saiklerle yürütülen bir süreç olarak nitelendirdi; kendisine yöneltilen eleştirilerin, dini görüşlerinden ziyade Siyonizm karşıtlığından kaynaklandığını savundu.

Gazetecilerin aktardığı belirli alıntılara yanıt veren Elmasry, Filistin direnişine ilişkin ifadelerinin dini doktrine değil, uluslararası hukuka dayandığını vurgulayan Elmasry, Birleşmiş Milletler ilkelerinin, yasa dışı işgal altında yaşayan halkların silahlı mücadele dâhil olmak üzere direnme hakkını tanıdığını hatırlattı. Bu çerçevede “karşılık verdiler” ifadesinin, sivillere yönelik şiddeti ya da belirli bir silahlı grubu onaylamak anlamına gelmediğini, olgusal bir tespit olduğunu söyledi.

Elmasry ayrıca bir davanın meşruiyeti ile o dava adına gerçekleştirilen eylemler arasında ayrım yapılması gerektiğini vurguladı. Bir direniş hareketinin ahlaki açıdan savunulabilir bir hedefe sahip olabileceğini, ancak yine de kınanması gereken eylemler gerçekleştirebileceğini ifade etti. Bu noktada çifte standart uygulandığını savunarak, benzer gerekçelendirmelerin İsrail dâhil devlet orduları için de kullanıldığını; sivil kayıpların sıklıkla “istenmeyen” ya da “kazara” olarak tanımlandığını dile getirdi.

Elmasry, tepkilerin işgalci İsrail’i eleştiren sesleri sosyal ve mesleki baskı yoluyla marjinalleştirmeye yönelik daha geniş bir çabanın parçası olduğunu ileri sürerek sözlerini tamamladı. Bu tür eleştirileri “aşırılık” olarak etiketleme girişimlerinin, tartışmanın özünü ele almaktan ziyade muhalefeti caydırmayı amaçladığını savundu.